Dla wielu podatników zastanawiającym może się wydawać tak duża częstotliwość zmiandotycząca kwoty wolnej od podatku. Ma to związek z art. 17 ust. 1 oraz 4 ustawy z dnia 28 lipca1983 roku o podatku od spadków i darowizn, który zobowiązuje Ministra Finansów do wydaniarozporządzenia w którym podwyższa kwoty wolne od podatku w przypadku wzrostu cen towarównieżywnościowych trwałego użytku o ponad 6 % w stopniu odpowiadającym wzrostowi tych cen.Kwoty wskazane w rozporządzeniu obowiązywały 1 dzień i zostały znowelizowane przez SLIM VAT
3. Obecnie kwoty wolne od podatku od spadków i darowizn zgodnie z art. 9 ustawy o podatkuod spadków i darowizn wynoszą:
1)36 120 zł – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej;
2)27 090 zł – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do II grupy podatkowej;
3) 5733 zł – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do III grupy podatkowej.
Rozporządzenie wpłynęło bezpośrednio na zmiany skali podatkowej, (która ma wpływ na wysokość podatku w przypadku kiedy darowizna i spadek mają większą wartość niż wskazana w kwotach wolnych od podatku) nadając nowe brzmienie art. 15 ustawy o podatku od spadku i darowizn, który obecnie stanowi, iż podatek oblicza się od nadwyżki podstawy opodatkowania ponad kwotę wolną od podatku, według następujących skal:
W obecnym stanie prawnym osoby z grupy I:małżonek, zstępni [np. dzieci] wstępni [np. rodzice czy dziadkowie] pasierb, rodzeństwo, ojczym, macocha korzystają z całkowitego zwolnienia z podatku od spadku i darowizn bez względu na kwoty wolne wskazane powyżej, jednakże muszą spełnić określone warunki wskazane w art. 4a ustawy o podatku od spadku i darowizn:
1)zgłoszenie nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego (na formularzu SD-Z
2) w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie:
a)nabycia w drodze zapisu zwykłego, dalszego zapisu lub z polecenia testamentowego z chwilą wykonania zapisy zwykłego, dalszego zapisu lub polecenia (art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn),
b) nabycia tytułem zachowku – z chwilą zaspokojenia roszczenia(art. 6 ust. 1 pkt 2a ustawy o podatku od spadków i darowizn),
c)nabycia w drodze zapisu windykacyjnego- z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, postanowienia częściowego stwierdzającego nabycie przedmiotu zapisu windykacyjnego, zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia lub wydania europejskiego poświadczenia spadkowego (art. 6 ust. 1 pkt 2b ustawy o podatku od spadków i darowizn),
d)nabycia praw do wkładów oszczędnościowych- z chwilą śmierci wkładcy (art. 6 ust. 1pkt 3 ustawy o podatku od spadków i darowizn),
e)nabycia w drodze darowizny- z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy – z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia, natomiast jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń (art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn),
f)nabycia z polecenia darczyńcy – z chwilą wykonania polecenia (art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn),
g)nabycia w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności -z chwilą zawarcia umowy albo ugody lub uprawomocnienia się orzeczenia sądu, jeżeli ich skutkiem jest nieodpłatne zniesienie współwłasności (art. 6 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku od spadków i darowizn),
h)nabycia w drodze nieodpłatnej służebności, renty oraz użytkowania – z chwilą ustanowienia tych praw(art. 6 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku od spadków i darowizn),i)nabycia pod warunkiem zawieszającym obowiązek podatkowy -z chwilą ziszczenia sięwarunku (art. 6 ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn);
2)w przypadku nabycia w drodze dziedziczeniazgłoszenie nabycia własności rzeczy lubpraw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego składa się w terminie 6miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku.
Dodatkowo przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a ich wartość doliczona do wartości majątku nabytego dotychczas od tej samej osoby w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w okresie 5 lat poprzedzających ten rok przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn (kwoty wolne od podatku) – udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.Jeśli podatnicy należący do grupy I nie spełnią wymagań wskazanych w ustawie, w przypadku przekroczenia kwoty wolnej od podatku od spadków i darowizn będą musieli zapłacić podatek zgodnie ze skalą przewidzianą dla I grupy podatkowej. Mając na względzie powyższe należy stwierdzić, iż znowelizowane kwoty wolne od podatku od spadków i darowizn są znacznie wyższe co pozwoli wielu podatnikom skorzystać z całkowitego zwolnienia z podatku.
